DEZENFEKSİYON

DEZENFEKSİYON

Mikroplar dezenfeksiyon prosedürleri ile de yok edilebilirler, ancak, daha dirençli organizmalar yaşamaya devam edebilirler. Ne yazık ki, dezenfeksiyon ve sterilizasyon terimleri, rastgele birbirlerinin yerine kullanılmaktadır ki bu da, bazı karışıklıklara neden olabilmektedir. Bu karışıklık, dezenfeksiyon işlemlerinin; yüksek düzey, orta düzey ve düşük düzey olarak sınıflandırılmasından kaynaklanmaktadır. Yüksek düzey dezenfeksiyon, etkinlikte genel olarak sterilizasyona yaklaşabilirken, orta düzey dezenfeksiyonda spor formları canlı kalabilir ve birçok mikrop düşük düzey dezenfeksiyona maruz kaldığında yaşayabilir.

Dezenfektanların, aktivite düzeylerine göre sınıflandırılması (Bkz.Tablo 2) bile yanıltıcıdır. Bu prosedürlerin etkililiği, dezenfekte edilecek maddenin doğasından, kontaminant organizmaların sayısından ve dirençliliğinden, var olan organik materyal (dezenfektanı inaktive edebilir) miktarından ve dezenfektanın tipi ve konsantrasyonundan ve maruziyet süresi ve sıcaklığından etkilenir.

 

Yüksek-düzey dezenfektanlar, invaziv prosedürlerde kullanılmakta olup sterilizasyon prosedürlerine dayanıklı olmayan malzemeler (örn. belirli tipteki endoskoplar, otoklavlanamayan plastik ve diğer bileşenleri olan cerrahi aletler) için kullanılır. Bu ve diğer maddelerin dezenfeksiyonu, işlemden önce, organik maddelerin uzaklaştmlması için yüzey temizliği yapılırsa, çok etkili olmaktadır. Yüksek-düzey dezenfeksiyonun örnekleri, nemli ısı ile işlem ve gluteraldehit, hidrojenperoksit, perasetik asit ve klorin bileşikleri gibi sıvılarla yapılan işlemleri içerir.

Orta-düzey dezenfektanlar (açk. alkoller, iyodofor bileşikleri, fenolik bileşikler) bakteriyel sporlar ve diğer yüksek derecede dirençli organizmalarla kontaminasyon olasılığı olmayan yüzeylerde veya aletlerde kullanılmaktadır. Bunlar yarı-kritik araçlar ve aygıtlar olarak anılır ve esnek fiberoptik endoskoplar, laringoskoplar, vajinal spekulumlar, anestezi solunum devreleri ve diğer malzemeleri içerir.

 

Düşük-düzey dezenfektanlar (açk. kuaterner amonyum bileşikleri), kan basıncı ölçüm cihazı, elektrokardiyogram elektrotları, stetoskoplar gibi kritik-olmayan aletlere ve aygıtlara işlem uygulamak için kullanılır. Bu aletler, hastalarla temas ediyor olmalarına karşın, mukozal yüzeylerden geçmez veya steril dokuların içine girmez.

Çevresel yüzeyler için kullanılacak dezenfektanların düzeyleri, bu yüzeylerin patojenik organizmalar için rezervuar olma riskine göre belirlenir. Örneğin, yer yüzeyi, lavabolar ve tezgahlar gibi “kirli” olan yüzeylerin temizliğinde kullanılana kıyasla, kanla kontamine olan aygıtların yüzeylerinin temizlenmesinde, daha yüksek düzey bir dezenfektan kullanılmalıdır. Bu kurala bir istisna, eğer belirli bir yüzeyin nozokomiyal enfeksiyonla ilişkilendirilmesidir, Clostridium clifficile (spor-oluşturan anaerobik bakteri) ile kontamine bir banyo veya Pseudomonas aeruginosa ile kontamine bir lavabo gibi. Bu durumlarda, ilişkilendirilen patojene karşı uygun aktiviteye sahip bir dezenfektan seçilmelidir.

 

Tablo 2. Dezenfeksiyon Yöntemleri

Yöntem

Konsantrasyon (Aktivite Düzeyi)

Isı

Nemli ısı

30 dakika boyunca 75°C ile 100°C (yüksek)

Sıvı

Gluteraldehit

%2-%3.5 (yüksek)

Hidrojen peroksit

%3-%25 (yüksek)

Formaldehit

%3-%8 (yüksek/orta)

Klorin dioksit

Değişken (yüksek)

Perasetik asit

Değişken (yüksek)

Klorin bileşikleri

100-1000 ppm serbest klorin (yüksek)

Alkol (etil, izopropil)

%70-%95 (orta)

Fenolik bileşikler

%0.4-%5 (orta/düşük)

İyodofor bileşikler

30-50 ppm serbest iyodin/L (orta)

Kuaterner amonyum bileşikleri

%0.4-%1.6 (düşük)

 

Bu yazının kalıcı bağlantısı http://biyolojidersim.com/dezenfeksiyon/

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: